Cache (pamięć podręczna)

Gdzie znajduje się cache?

Cache znajduje się w przeglądarce, aplikacji, na serwerze witryny lub w sieci CDN, która dostarcza jej zasoby użytkownikom. Pamięć podręczna nie jest więc jednym folderem na komputerze. To mechanizm przechowywania danych, które mogą przydać się ponownie.

Przeglądarka zapisuje na przykład zdjęcia produktów, arkusze CSS i pliki JavaScript. Przy kolejnej wizycie może wykorzystać ich lokalne kopie zamiast pobierać wszystko od początku. Serwer może przechowywać wcześniej wygenerowaną stronę, a CDN udostępniać obrazy i inne pliki z serwera bliższego odbiorcy.

O tym, kiedy kopię można wykorzystać, decydują między innymi nagłówki HTTP Cache-Control. Dyrektywa no-cache wymaga sprawdzenia aktualności przed ponownym użyciem, nie zabrania zapisu. Do zakazu przechowywania służy no-store. Ta różnica ma znaczenie przy treściach, które często się zmieniają.

Co znaczy wyczyścić cache?

Wyczyścić cache znaczy usunąć przechowywane kopie danych, aby program lub serwer pobrał je bądź wygenerował na nowo. Czyszczenie pamięci przeglądarki dotyczy konkretnego urządzenia i nie usuwa automatycznie danych przechowywanych na serwerze strony.

Wyobraź sobie sklep, w którym zmieniono zdjęcie produktu, ale część klientów nadal widzi stare. Powodem może być cache przeglądarki, wtyczki w systemie zarządzania treścią albo CDN. Usunięcie kopii na własnym laptopie nie rozwiąże problemu, jeśli nieaktualny plik jest nadal udostępniany przez CDN.

W takich sytuacjach rozróżnia się odświeżenie strony u jednego użytkownika i unieważnienie cache witryny dla wszystkich odwiedzających. To drugie wykonuje się w odpowiednim systemie lub usłudze, z której korzysta strona.

Co się stanie, jak usunę pliki cache?

Po usunięciu plików cache można odzyskać część miejsca na urządzeniu, ale pierwsze ponowne otwarcie strony lub aplikacji może potrwać dłużej. Program musi bowiem ponownie pobrać potrzebne materiały. Z czasem pamięć podręczna zwykle zapełni się ponownie.

Usunięcie samych plików cache przeglądarki nie powinno skasować zapisanych haseł ani historii przeglądania. Trzeba jednak uważnie wybrać zakres czyszczenia: pliki cookie i dane witryn to osobna kategoria, której usunięcie może wylogować z serwisów lub zresetować zapisane preferencje.

Nie trzeba czyścić cache codziennie. Ma to sens, gdy strona wyświetla starszą wersję, układ się rozsypuje albo aplikacja nie ładuje części treści. Jeśli problem wraca, przyczyną może być konfiguracja witryny, nie pamięć urządzenia.

Jak usuwa się cache?

Cache przeglądarki usuwa się w ustawieniach danych przeglądania, wybierając odpowiedni okres i kategorię plików tymczasowych. W Google Chrome na komputerze można to zrobić w następujący sposób:

1. Otwórz menu Chrome i wybierz „Usuń dane przeglądania”.
2. Ustal zakres czasu, z którego mają zniknąć dane.
3. Wybierz „Obrazy i pliki w pamięci podręcznej”.
4. Jeśli nie chcesz usuwać sesji logowania, nie zaznaczaj plików cookie. Potwierdź usunięcie danych.

Gdy zmiana dotyczy prowadzonej przez firmę strony, samo czyszczenie Chrome nie wystarczy. Trzeba sprawdzić cache systemu CMS, hostingu i CDN, a następnie unieważnić właściwe zasoby. W przypadku plików CSS i JavaScript pomaga także wersjonowanie nazw plików, dzięki któremu przeglądarka rozpoznaje nową wersję.

Cache wpływa na szybkość wczytywania witryny i może poprawiać LCP, czyli jeden z Core Web Vitals. Sprawdzamy to w PageSpeed Insights oraz raporcie Core Web Vitals w Google Search Console. Sam cache nie naprawi jednak wolnej reakcji interfejsu mierzonej przez INP ani przesunięć układu mierzonych przez CLS. Wyczyszczenie cache u siebie nie poprawia automatycznie pozycji strony w Google.

Jak wyczyścić cache w telefonie?

Cache w telefonie czyści się w przeglądarce lub w ustawieniach wybranej aplikacji, zależnie od tego, które dane wymagają odświeżenia. W Chrome na Androidzie otwórz menu, przejdź do usuwania danych przeglądania, wybierz szczegółowe opcje oraz obrazy i pliki zapisane w pamięci podręcznej.

W Safari na iPhonie można usunąć historię i dane witryn w ustawieniach Safari albo skorzystać z funkcji wymazywania historii w samej przeglądarce. Takie działanie może też usuwać pliki cookie i historię, więc nie jest dokładnym odpowiednikiem skasowania samych obrazów z cache Chrome.

Jeżeli mobilna wersja strony pokazuje nieaktualny baner, sprawdź ją także na innym urządzeniu lub w innej przeglądarce. Pozwala to odróżnić lokalny problem pamięci podręcznej od błędu widocznego dla większej grupy odwiedzających.

Jak wyczyścić cache aplikacji?

Cache aplikacji na Androidzie najczęściej czyści się przez Ustawienia, wybór aplikacji, jej pamięci i polecenia „Wyczyść pamięć podręczną”. Nazwy ekranów mogą się różnić między producentami telefonów i wersjami systemu.

Nie należy mylić tej operacji z opcją „Wyczyść dane” lub „Wyczyść pamięć wewnętrzną”. Ta druga może usuwać ustawienia, pliki i informacje zapisane w aplikacji. Na iPhonie nie ma jednego systemowego przycisku czyszczenia cache każdej aplikacji: czasem odpowiednią funkcję udostępnia sama aplikacja, a czasem potrzebne jest jej usunięcie i ponowna instalacja.

Dla osoby sprawdzającej reklamy lub firmową aplikację to przydatny sposób na ustalenie, czy nieprawidłowy ekran wynika z zapisanych lokalnie danych. Przed usunięciem aplikacji należy jednak upewnić się, że ważne materiały i ustawienia można odzyskać.